رونق تولید ملی | چهارشنبه، ۲۲ آبان ۱۳۹۸

محتوا با برچسب شهر.

شهر جونقان

Loading the player...

دانلود

جونـِقان شهری در استان چهارمحال و بختیاری است که در در جنوب غربی شهرکرد (مرکز استان) و در فاصله ۴۲ کیلومتری از این شهر قرار دارد. شهر جونقان از توابع شهرستان فارسان بوده و در شرقی‌ترین بخش میزدج واقع شده است که با دارا بودن جمعیتی بالغ بر ۱۴۰۰۰ نفر، مهمترین شهر، پس از مرکز شهرستان می‌باشد. جونقان در قلب رشته کوه‌های زاگرس و در دامنه جنوب غربی کوه جهانبین، واقع شده است. بر خلاف شهرها و روستاهای اطراف که عموماً گویش لری در آنها رواج دارد، مردم این شهر به زبان ترکی قشقایی صحبت می‌کنند. واژهٔ "جونقان" مُعرّبِ واژهٔ "گونه کان" می‌باشد که هم اکنون نیز واژه "گونه کان" یا "گینه کان"در بین گویش ترکی مردم این شهر و یا گویش لری بومیان شهرهای اطراف نیز رواج دارد. واژهٔ "گونه کان" از دو قسمت "گون" به معنای خورشید و آفتاب و «کان» به معنی سرزمین و پهنه تشکیل شده است. از این رو معنای واژهٔ "گونه کان" سرزمین خورشید و آفتاب و یا منطقه‌ای است که خورشید همواره بر آن تابش دارد. از آنجایی که شهر جونقان در دامنه جنوب غربی کوه جهانبین واقع شده است، همواره زیر تابش پرتوهای طلایی رنگ خورشید بوده که این موضوع دلیل روشنی بر نامگذاری این شهر می‌باشد. جونقان در گذشته جز میزدج از محال چهارگانه بوده و در حال حاضر از توابع شهرستان فارسان است. این شهر محصور در کوه‌هاست از جنوب کوه سالدران، از شمال کوه جهان بین و کوه شیخ، از جنوب شرق نیز کوه و تپه‌های آلماقاجی این شهر را در آغوش گرفته‌اند تنگه معروف «درکش ورکش» که در مسیر راه باستانی دزپارت قرار دارد، در نزدیکی جونقان قرار دارد. این راه باستانی از زمان عیلامیان مورد استفاده ساکنان کوهستان و دامنه‌های آن قرار می‌گرفت. آثار و شواهدی مانند طاق سنگی‌های تنگ درکش ورکش مربوط به دوره ساسانیان و سنگ نوشتهٔ عصر اتابکان در این تنگ، حکایت از قدمت و اهمیت این راه و منطقه دارد. مسیر تنگ درکش ورکش که به راه «شتررو» نیز معروف است، بخش وسیعی از منطقه چهارمحال را به اردل، دوپلان و در نهایت به خوزستان متصل می‌کرد. منطقه میزدج بدون تردید به واسطه داشتن منابع آب فراوان و مراتع و چراگاه‌های غنی، از دیرباز مورد توجه دامداران و گله داران بوده است. دامنه‌های سرسبز کوهستانهای چهارمحال و بختیاری، تفرجگاه و شکارگاه شاهان و حاکمان آل بویه، سلجوقیه و صفویه بود. همچنین یکی از مناطق ایلاقی طوایف لر بزرگ بوده است. اتابکان لر بزرگ تابستان‌ها را در میزدج و زمستان را در ایذج و مالمیر سپری می‌کردند. بعد از لرها، گله داران ترک در این منطقه استقرار یافتند.ساکنان فعلی جونقان از دو گروه بزرگ بختیاری‌ها و ترک‌ها تشکیل شده‌اند. ترک‌ها از قبایل قشقایی و ابیوردی یا بلوردی هستند و بختیاری‌ها شامل طوایف زنگنه، اورک، شالو، اسیوند، زراسوند و… می‌شوند. گروهی فارس زبان و عده‌ای با منشأ عربی نیز در جونقان زندگی می‌کنند. زبان رایج اهالی نیز ترکی است. به قول یکی از شاعران جونقان: هر لر که آمد شهر ما ترکی زبان شدجونقان در سال ۱۳۵۶ با تأسیس شهرداری جونقان به شهر تبدیل گردید. دربارهٔ وجه تسمیه جونقان یک روایت درست تاریخی وجود دارد:گفته‌اند که اصل و ریشه «گینه کون» از زبان پهلویِ گرفته شده است و از دو بخش «گونه» به معنای برجستگی، خوب، شایستگی، نماد خاص و «گان» که هم پسوند مکان و هم به معنی مثل و مانند است، ترکیب شده است. چون جونقان از نظر منابع آب، زمین‌های حاصلخیز کشاورزی، مراتع و چراگاه‌های بکر و غنی و قرار گرفتن بر سر راه عبور کاروان‌ها، حائز برجستگی‌های خاصی بوده به همین دلیل این نام را بر آن نهادند و جونقان معرب گینه گان است.در جونقان زبان ترکی قشقایی رایج است. در حال حاضر اقوام بختیاری و قشقایی جمعیت جونقان را تشکیل می‌دهند. اما زبان غالب این شهر ترکی قشقایی است.

آدرس کوتاه :
رای شما
میانگین (0 آرا)
The average rating is 0.0 stars out of 5.